યુનેસ્કોના નવા સાત વિશ્વ ધરોહર સ્થળો : ભારતના વારસાનો ગૌરવ

ભારત સાંસ્કૃતિક વૈવિધ્ય અને કુદરતી સૌંદર્યથી ભરપૂર દેશ છે. અહીંના મંદિરો, કિલ્લાઓ, કુદરતી સ્થળો અને પરંપરાઓ વિશ્વભરમાં પ્રસિદ્ધ છે. એ જ કારણે યુનેસ્કો (UNESCO) વારંવાર ભારતનાં અનેક સ્થળોને વર્લ્ડ હેરિટેજ સાઇટ તરીકે માન્યતા આપે છે. તાજેતરમાં ભારતના સાત નવા સ્થળો આ યાદીમાં જોડાયા છે. આ માત્ર ભારત માટે ગૌરવની વાત નથી, પરંતુ વિશ્વને આપણા વારસાની ઓળખ પણ અપાવે છે. ચાલો જાણીએ આ સ્થળોની વિશેષતા અને ત્યાં કેવી રીતે પહોંચી શકાય તેની સરળ માહિતી.

1. ડેક્કન ટ્રેપ્સ, પંચગની અને મહાબળેશ્વર, મહારાષ્ટ્ર

પંચગની અને મહાબળેશ્વરના ડેક્કન ટ્રેપ્સ વિશ્વની સૌથી મોટી જ્વાળામુખી રચનાઓમાંની એક છે. આ બેસાલ્ટ ખડકો 65 મિલિયન વર્ષ પહેલાંની ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય ઘટનાઓનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. હરિયાળા ડુંગરો, ધોધ અને નૈસર્ગિક દૃશ્યો આ હિલ સ્ટેશનોને પ્રવાસીઓમાં લોકપ્રિય બનાવે છે.

• મુંબઈથી કેવી રીતે પહોંચવું: મુંબઈથી પુણે એક્સપ્રેસવે દ્વારા પુણે (3 કલાક), પછી NH48 દ્વારા પંચગની (2 કલાક). કુલ 5-6 કલાક. MSRTC/ખાનગી બસ (5.5 કલાક) અથવા મુંબઈ-પુણે ટ્રેન (2 કલાક) અને પછી બસ.
• ટિપ: બરસાતમાં રસ્તાઓ પર સાવચેતી રાખો.

2. સેન્ટ મેરી આઇલેન્ડ, ઉડુપી, કર્ણાટક

ઉડુપી નજીકનો આ ટાપુ ષટ્કોણીય બેસાલ્ટ ખડકો માટે પ્રખ્યાત છે, જે ક્રેટાસીયસ યુગની જ્વાળામુખી પ્રવૃત્તિથી બન્યા. આ ખડકો સમુદ્રમાંથી ઉભરાતા સ્તંભો જેવા દેખાય છે, જે પ્રકૃતિ પ્રેમીઓને આકર્ષે છે.

• મુંબઈથી કેવી રીતે પહોંચવું: મુંબઈથી મંગલોર ફ્લાઇટ (1.5 કલાક). મંગલોરથી ઉડુપી (60 કિલોમીટર, 1.5 કલાક બસ/કેબ). ઉડુપીથી મલ્પે બીચ (4 કિલોમીટર, 10 મિનિટ) અને પછી ફેરી (30 મિનિટ, ₹300). કુલ 5-6 કલાક. વૈકલ્પિક: મુંબઈ-ઉડુપી ટ્રેન (12-14 કલાક).
• ટિપ: ફેરી ઓક્ટોબરથી જાન્યુઆરી સુધી ચાલે છે. લો ટાઇડમાં મુલાકાત લો.

3. ડબલ ડેકર રૂટ બ્રિજ, મેઘાલય

મેઘાલયના પૂર્વ ખાસી હિલ્સમાં નોંગ્રિયાટ ગામમાં આવેલા આ પુલો ફિકસ ઇલાસ્ટિકા વૃક્ષના મૂળમાંથી ખાસી સમુદાય દ્વારા બનાવાયા છે. આ પુલો પ્રકૃતિ અને માનવના સહજીવનનું ઉદાહરણ છે.

• મુંબઈથી કેવી રીતે પહોંચવું: મુંબઈથી ગુવાહાટી ફ્લાઇટ (3 કલાક). ગુવાહાટીથી શિલોંગ/ચેરાપુંજી (3-4 કલાક બસ/કેબ). ચેરાપુંજીથી ટિર્ના ગામ (1 કલાક) અને 3,200 પગથિયાંની ટ્રેક (2-3 કલાક). કુલ 8-10 કલાક + ટ્રેક. વૈકલ્પિક: ગુવાહાટી ટ્રેન (36-48 કલાક).
• ટિપ: ટ્રેક માટે સ્થાનિક ગાઇડ લો અને સવારે શરૂ કરો.

4. બેરન આઇલેન્ડ, આંદામાન અને નિકોબાર

ભારતનો એકમાત્ર સક્રિય જ્વાળામુખી, બેરન આઇલેન્ડ, ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય અજાયબી છે, જે વૈજ્ઞાનિકો અને સાહસિકોને આકર્ષે છે.

• મુંબઈથી કેવી રીતે પહોંચવું: મુંબઈથી પોર્ટ બ્લેયર ફ્લાઇટ (3 કલાક). પોર્ટ બ્લેયરથી હવેલોક ફેરી (2 કલાક). હવેલોકથી ચાર્ટર બોટ (3-4 કલાક, ₹1 લાખથી વધુ). કુલ 10-12 કલાક.
• ટિપ: ફોરેસ્ટ ડિપાર્ટમેન્ટની પરમિટ જરૂરી. લેન્ડિંગ મર્યાદિત છે.

5. નરકોન્ડમ આઇલેન્ડ, આંદામાન અને નિકોબાર

આ દૂરસ્થ ટાપુ નરકોન્ડમ હોર્નબિલ પક્ષી અને હરિયાળી માટે જાણીતો છે, જે પક્ષી નિરીક્ષકો માટે આકર્ષણ છે.

• મુંબઈથી કેવી રીતે પહોંચવું: મુંબઈથી પોર્ટ બ્લેયર ફ્લાઇટ (3 કલાક). પોર્ટ બ્લેયરથી ડિગ્લીપુર ફેરી/બસ (6-8 કલાક). ડિગ્લીપુરથી ચાર્ટર બોટ (4-5 કલાક, પરમિટ આધારિત). કુલ 15+ કલાક.
• ટિપ: વન્યજીવ પરમિટ લો. લેન્ડિંગ પ્રતિબંધિત; બોટથી જુઓ.

6. બારાતાંગના મડ વોલ્કેનોઝ, આંદામાન અને નિકોબાર

આ બબલિંગ રચનાઓ ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય રહસ્ય ધરાવે છે અને ઇકો-ટૂરિઝમ માટે આદર્શ છે.

• મુંબઈથી કેવી રીતે પહોંચવું: મુંબઈથી પોર્ટ બ્લેયર ફ્લાઇટ (3 કલાક). પોર્ટ બ્લેયરથી બારાતાંગ જેટી (2 કલાક ફેરી/બસ). જેટીથી જીપ (7 કિલોમીટર, 20 મિનિટ) અને 100 પગથિયાંની ટ્રેક. કુલ 6-8 કલાક.
• ટિપ: જારાવા રિઝર્વમાંથી પસાર થાય, કેમેરા ન લઈ જાઓ. સવારે મુલાકાત લો.

7. શહીદ દ્વીપનો નેચરલ રોક બ્રિજ, આંદામાન અને નિકોબાર

સમુદ્રી ધોવાણથી બનેલો આ ખડક પુલ લક્ષ્મણપુર બીચ પર પ્રવાસીઓને આકર્ષે છે.

• મુંબઈથી કેવી રીતે પહોંચવું: મુંબઈથી પોર્ટ બ્લેયર ફ્લાઇટ (3 કલાક). પોર્ટ બ્લાયરથી શહીદ દ્વીપ ફેરી (2 કલાક). દ્વીપ પરથી બાઇક/ઓટો/ટ્રેક (2 કિલોમીટર, 10-15 મિનિટ). કુલ 6-7 કલાક.
• ટિપ: લો ટાઇડમાં જુઓ. ખડકો પર ચાલતી વખતે સાવચેત રહો.