By: Hiren Gandhi
નવી દિલ્હી / વોશિંગ્ટન, 29 જાન્યુઆરી 2026: વિશ્વના રાજકીય વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે અમેરિકાના અતિ આક્રમક વર્તન પાછળ આંતરિક આર્થિક દબાણ મુખ્ય કારણ છે. દેશ પર સરકારી દેવું લગભગ 38 ટ્રિલિયન ડોલર પહોંચ્યું છે, જેના કારણે આર્થિક અને રાજકીય નિર્ણયો વૈશ્વિક સ્તરે અસરકારક બની રહ્યા છે. વિશ્લેષકો અનુસાર મહાસત્તાઓ આર્થિક દબાણ હેઠળ આવે ત્યારે પોતાને મજબૂત બતાવવા માટે બાહ્ય સ્તરે આક્રમક નીતિઓ અપનાવે છે. પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની “America First” નીતિ આ દૃષ્ટિકોણથી જોઇ શકાય છે, જેમાં અમેરિકામાં મૂડી, નોકરીઓ અને નિયંત્રણ જાળવવાનો પ્રયત્ન જોવા મળ્યો છે.
ટ્રમ્પ સમયગાળા દરમિયાન અમલમાં આવેલા વિવિધ પગલાં જેમ કે Trump Gold Card યોજના, ઇમિગ્રેશન પર કડક નિયંત્રણ, H-1B અને વિઝા ફી વધારો, રેમિટન્સ પર ચાર્જ, WHO અને NATO સાથે અંતર અને મોટા પાયે ટેરિફ્સ, ઘણીવાર અર્થતંત્રને બચાવવાથી વધુ માનસિક સુરક્ષાનું સંદેશ આપે છે. Trump Gold Card દ્વારા ધનવાન વિદેશીઓને નિવાસ આપવાનો પ્રયાસ થતો હતો, પરંતુ આ $38 ટ્રિલિયન દેવું ઘટાડવા માટે પૂરતો ઉપાય નહોતો, માત્ર ટૂંકા ગાળાનું સાધન ગણાય છે. ડોલર અમેરિકાની સૌથી મજબૂત સંપત્તિ છે, અને ટ્રમ્પના નિયમો વિદેશ જતી મૂડીને રોકવાનો પ્રયત્ન હતા, પરંતુ આ સાથે આંતરરાષ્ટ્રીય વિશ્વાસ ધીમે ધીમે ઘટી રહ્યો છે.
ટેરિફ્સ નીતિ ટૂંકા ગાળે ઉદ્યોગોને બચાવે છે, પરંતુ લાંબા ગાળે મોંઘવારી વધે છે, વેપાર સંબંધો તૂટે છે અને બજારમાં અનિશ્ચિતતા ફેલાય છે. વૈશ્વિક વેપાર વિશ્વાસ પર ચાલે છે, ડર પર નહિ. NATO અને WHO માટેના ખર્ચ ઘટાડવાના પગલાં તરત ખર્ચ ઘટાડે છે, પરંતુ અમેરિકાનું વૈશ્વિક નેતૃત્વ પણ ખટમટી જાય છે. ડોલરના વૈશ્વિક પ્રભુત્વમાં ઘટાડો થવાથી દેવું મોંઘું બનશે, વ્યાજ દર વધશે અને આર્થિક દબાણ વધી શકે છે. યુરોપ, જાપાન અને ચીનના બોન્ડ હોલ્ડિંગ્સ દર્શાવે છે કે મહાસત્તાઓ પણ સંપૂર્ણ સ્વતંત્ર નથી.
યુરોપ હવે રશિયા સાથે કાળજીપૂર્વક વ્યવહાર કરે છે, કેમકે ઊર્જા પર તેની નિર્ભરતા છે અને યુદ્ધથી થાકેલું અર્થતંત્ર સ્થિરતા પસંદ કરે છે. કેનેડાનું ચીન પ્રવાસ ટ્રમ્પને સંકેત આપે છે કે, “જો અમેરિકા દબાણ કરશે તો વિકલ્પો ઉપલબ્ધ છે.” Brexit પછી બ્રિટન પણ ચીન સાથે વ્યૂહાત્મક સંબંધ જાળવે છે, જે નરમાઈ નહીં પરંતુ વ્યૂહરચનાત્મક નિર્ણાયક પગલાં છે.
ભારતે ટ્રમ્પના ટેરિફ્સ સામે શાંત અભિગમ અપનાવ્યો, વૈકલ્પિક બજારો શોધ્યા, ઘરેલું માંગ મજબૂત રાખી અને સતત કૂટનીતિ સાથે વિશ્વસનીયતાને જાળવી. આ અભિગમ ભારતને મજબૂત બનાવે છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય વિશ્વાસ વધારી રહ્યો છે. ઘણા વિશ્લેષકો માને છે કે બહુધ્રુવીય વિશ્વમાં ભારતની સ્થિરતા અને વ્યૂહાત્મક કૌશલ્ય તેને એક મહત્વપૂર્ણ ગ્લોબલ પાવર બનાવે છે. ભારતનું GDP USD 3.6–3.8 ટ્રિલિયન અને ફોરેન એક્સચેન્જ રિઝર્વ USD 700 બિલિયન, જે વૈશ્વિક રોકાણકારો અને ભાગીદારો માટે વિશ્વાસ જગાવે છે.
વિશ્વમાં શક્તિનો અર્થ હવે માત્ર આક્રમક અવાજ અથવા દબાણથી માપવામાં નથી આવતો. સ્થિરતા, વિશ્વાસ અને વિકલ્પો જ આજની સમયસીમામાં સાચી શક્તિ ગણાય છે, અને આ ગુણો સૌથી સ્પષ્ટ રીતે ભારતમાં જોવા મળે છે.
Secretary — InGlobal Business Foundation (IBF)
Director — ReNis Agro International LLP, Ahmedabad, India
Subscribe Deshwale on YouTube
