મહારાષ્ટ્ર રાજ્ય ગુજરાતી સાહિત્ય અકાદમી, ગુજરાતી ભાષા અને સંસ્કૃતિને પ્રોત્સાહન આપવા પ્રવૃત્ત છે. ગુજરાતી કળા-સંસ્કૃતિના સમૃદ્ધ વારસાના જતન-સંવર્ધન માટે એ નોંધનીય કાર્યો કરી રહે છે. આ ધ્યેયને સાકાર કરવા સંસ્થા નિત્ય ઉત્તમ કાર્યક્રમોનું આયોજન કરે છે.

હાલમાં આયોજિત આવો એક યાદગાર કાર્યક્રમ ‘લતાંજલિ’ હતો. કોકિલકંઠી અને અમર લતા મંગેશકરને સમર્પિત એ હૃદયસ્પર્શી સંગીતમય શ્રદ્ધાંજલિ હતી. અકાદમીએ ઇન્ડિયન મ્યુઝિકોલોજિકલ સોસાયટી અને માટુંગા ગુજરાતી સેવા મંડળના સહયોગમાં એનું આયોજન કર્યું હતું. કાર્યક્રમ મુંબઈના માટુંગા સ્થિત યશવંત નાટ્ય મંદિરમાં યોજાયો હતો.
લતા દીદીને એક મધુર શ્રદ્ધાંજલિ
આ સંગીતમય સાંજ લતાદીદીના વારસાની ઉલ્લાસપૂર્ણ ઉજવણી હતી. પ્રખ્યાત ગાયકો શ્રદ્ધા શ્રીધરાણી, હિમાની ગઢવી, કોમલ તેંડુલકર અને પ્રમોદ તલવાડેકરે એમાં લતાદીદીનાં તેમના યાદગાર ગીતોની રજૂઆત કરી શ્રોતાઓને મંત્રમુગ્ધ કર્યા હતા. શ્રદ્ધાએ સંત તુકારામના અમર અભંગની પણ રજૂઆત કરી હતી. સ્નેહલ મુઝુમદારે એને સંગીતબદ્ધ કર્યું હતું.
કાર્યક્રમનું સંચાલન પ્રખ્યાત લેખક, દિગ્દર્શક, ગીતકાર સંજય છેલે કર્યું હતું. સંગીત ચેતન ઉપાધ્યાયે કુશળતાપૂર્વક સંભાળ્યું હતું. વરિષ્ઠ ગાયક મનહર ઉધાસ અને જતિન-લલિત જોડીના પ્રખ્યાત સંગીતકાર લલિત પંડિતે આ પ્રસંગે લતા મંગેશકર સાથેના તેમનાં વ્યક્તિગત સંસ્મરણો વહેંચ્યાં હતાં.
સાહિત્યિક સ્પર્શ
ઉપરાંત, શોની એક નોંધનીય ઘડી સંત તુરાકામનાં અભંગોના પુસ્તક ‘તુકા કહે, તુકા મ્હાણે’નું વિમોચન હતું. એમાં સંત તુકારામનાં અભંગોનો ગુજરાતીમાં અનુવાદ છે. અકાદમી પ્રકાશિત આ પુસ્તકમાં પ્રસિદ્ધ સંત તુકારામનાં અભંગોનો અનુંવાદ અજરામર ગુજરાતી કવિ સુરેશ દલાલે કર્યું છે.
સહયોગી પ્રયાસ
‘લતાંજલિ’ની સફળતા સહિયારા પ્રયાસોનું સોનેરી પરિણામ હતું. કાર્યક્રમની શરૂઆત અકાદમીના કાર્યાધ્યક્ષ સ્નેહલ મુઝમદારે કરેલા શ્રોતાઓના સ્વાગતથી થઈ હતી. માટુંગા ગુજરાતી સેવા મંડળ અને તેના ટ્રસ્ટીઓ ચંપકલાલ ગંગર, ભરત વોરા અને નવીન શાહનો કાર્યક્મરને સફળ બનાવવાનમાં નોંધનીય સહયોગ રહ્યો હતો.
યાદગાર સાંજ
‘લતાંજલિ’ સંગીત કાર્યક્રમ કરતાં વધુ હતો. એ ભારતીય સંગીત અને સંસ્કૃતિમાં લતા મંગેશકરના અનન્ય યોગદાનને સમર્પિત હૃદયસ્પર્શી શ્રદ્ધાંજલિ હતી. મધુર સંગીત, આધ્યાત્મિક અભંગ અને સાહિત્યિક શ્રેષ્ઠતાના એમાંના સમન્વયે સૌને અભિભૂત કર્યા હતા.
મહારાજ્ય ગુજરાતી સાહિત્ય અકાદમી ગુજરાતી સંસ્કૃતિને પ્રોત્સાહન આપવા નિયમિત ધોરણે નવા માપદંડ સ્થાપિત કરી રહી છે. ‘લતાંજલિ’ પણ એનું એક ઝળહળતું દ્રષ્ટાંત હતું.
હાઇલાઇટ્સ
– લતા મંગેશકરને સમર્પિત સંગીતમય શ્રદ્ધાંજલિ, તેમનાં યાદગાર ગીતોની પ્રસ્તુતિઓ સાથે.
– શ્રદ્ધા શ્રીધરાણીની સંત તુકારામના અભંગની પ્રસ્તુતિ.
– ‘તુકા કહે, તુકા મ્હાણે’ પુસ્તકનું વિમોચન, જેમાં તુકારામનાં અભંગોનો ગુજરાતી અનુવાદ છે.
– અકાદમી, ઇન્ડિયન મ્યુઝિકોલોજિકલ સોસાયટી અને માટુંગા ગુજરાતી સેવા મંડળનું એ સહયોગી આયોજન હતું.
ટૂંકમાં, ‘લતાંજલિ’એ લતા મંગેશકરના સંગીતમય સ્મરણ સહિત ગુજરાતી કળા અને સંસ્કૃતિને પ્રોત્સાહન આપવાની અકાદમીની પ્રતિબદ્ધતાને મજબૂત બનાવી હતી.


