કૌશલ્ય વિકાસ જ દેશની પ્રગતિની ચાવી છે અને તેમાં ફક્ત યોજનાઓનું આયોજન જ નહીં, પરંતુ રાષ્ટ્રીય અને રાજ્ય મળેલી સફળતાની વાતો લોકોને સુધી લઈ જવી અને તેને અસરકારક રીતે અમલમાં મૂકવાની જરૂર છે. જેના માટે તમામ સ્તરે સંવાદિતા, સંકલન અને એકીકરણ હોવું સમયની માંગ છે. રાજ્યોને પોતાની અને કેન્દ્ર સરકાર વચ્ચે વધુ સંવાદિતા જાળવીને ‘ટીમ ઈન્ડિયા’ તરીકે કામ કરવું જોઈએ. પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીના વિકસિત ભારત ૨૦૪૭ના સ્વપ્નને સાકાર કરવાની આ ગુરુ ચાવી છે, એમ રાજ્યનાં કૌશલ્ય, રોજગાર, ઉદ્યોગસાહસિકતા અને નવીનતા મંત્રી મંગલપ્રભાત લોઢાએ જણાવ્યું હતું.
કેન્દ્રીય કૌશલ્ય વિકાસ વિભાગ અને રાજ્ય કૌશલ્ય રોજગાર ઉદ્યોગસાહસિકતા અને નવીનતા વિભાગ દ્વારા મુંબઈ સ્થિત સહ્યાદ્રી ગેસ્ટ હાઉસ ખાતે ‘ક્ષમતા નિર્માણ અને જાગૃતિ વર્કશોપ’નું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. કૌશલ્ય, રોજગાર, ઉદ્યોગસાહસિકતા અને નવીનતા મંત્રી મંગલપ્રભાત લોઢા આ રાષ્ટ્રીય વ્યાવસાયિક શિક્ષણ અને તાલીમ પરિષદ વર્કશોપના ઉદ્ઘાટન પ્રસંગે બોલી રહ્યા હતા.
આ કાર્યક્રમમાં કેન્દ્રીય કૌશલ્ય વિકાસ વિભાગના સચિવ દેબાશ્રી મુખર્જી, રાષ્ટ્રીય વ્યાવસાયિક શિક્ષણ અને તાલીમ પરિષદ (NCVET)ના કાર્યકારી સભ્ય ડૉ. વિનીતા અગ્રવાલ, ડિરેક્ટર ગુંજન ચૌધરી, મહારાષ્ટ્ર રાજ્યના અધિક મુખ્ય સચિવ મનીષા વર્મા, કમિશનર લહુરાજ માલી, રતન ટાટા મહારાષ્ટ્ર રાજ્ય કૌશલ્ય યુનિવર્સિટીના વ્યાવસાયિક શિક્ષણ અને તાલીમ નિયામક માધવી સરદેશમુખ, કુલપતિ ડૉ. અપૂર્વ પાલકર, તેમજ મહારાષ્ટ્ર, ગુજરાત, ગોવા, દમણ અને દીવ અને દાદરા અને નગર હવેલીના પ્રતિનિધિઓ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.
મંત્રી લોઢાએ જણાવ્યું હતું કે ‘સંકલન’ ક્ષમતા નિર્માણ જેટલું જ મહત્વપૂર્ણ છે. “માત્ર ક્ષમતા વધારવી પૂરતી નથી, તેનો ઉપયોગ ક્યાં કરવો તે જાણવા યોગ્ય સંકલન જરૂરી છે. ઘણીવાર, એવી પરિસ્થિતિ હોય છે કે ‘ડાબા હાથને ખબર નથી હોતી કે જમણો હાથ શું કરી રહ્યો છે’. તેથી, તમામ કૌશલ્ય વિકાસ વિભાગો માટે દર ત્રણ મહિને રાજ્ય સ્તરે અને વર્ષમાં એકવાર રાષ્ટ્રીય સ્તરે બેઠકો યોજવી જોઈએ.”
તેમણે જણાવ્યું હતું કે આપણા દેશમાં “કામદાર” શબ્દ પ્રત્યેની નકારાત્મક માનસિકતા બદલવાની જરૂર છે. મહેનતુ વ્યક્તિનું સન્માન કરવું આવશ્યક છે. કોઈપણ બાબતમાં કૌશલ્ય હોવું ખૂબ જ સારો ગુણ છે. તેથી, કુશળ વ્યક્તિનું સન્માન તેના કામ કરતાં તેની કુશળતા જોઈને થવું જોઈએ. યુરોપ અને અમેરિકાના ઉદાહરણ આપીને તેમણે ભારતમાં કામદાર વર્ગ પ્રત્યેના વલણને બદલવાનો આગ્રહ રાખ્યો.
તેમણે ઉમેર્યું કે “મહારાષ્ટ્રે ઉચ્ચ શિક્ષિત યુવાનોની મોટી સેના તૈયાર કરી છે, અને તે જ સમયે ઘણી કંપનીઓમાં હજારો ખાલી જગ્યાઓ છે. પરંતુ બંનેને એકબીજા સાથે જોડવાની જરૂર છે. તેના માટે ‘જોબ મેચિંગ બ્યુરો’ શરૂ કરવો જરૂરી છે.”
તેમણે જણાવ્યું કે શાળામાંથી જ કૌશલ્ય શિક્ષણની જરૂર છે. પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ ૨૦૧૪માં કૌશલ્ય વિકાસ મંત્રાલયની સ્થાપના કરીને આ ક્ષેત્રને પ્રાથમિકતા આપી હતી. “આ એક દિવસીય વર્કશોપ ન હોવી જોઈએ, પરંતુ દેશભરમાં કૌશલ્યવર્ધક નેતાઓનું નેટવર્ક બનાવવા માટેનો પ્રારંભ હોવો જોઈએ.”
ભારતના વિકાસમાં કૌશલ્ય વિકાસ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે: કેન્દ્રીય કૌશલ્ય વિકાસ મંત્રી જયંત ચૌધરી
કેન્દ્રીય કૌશલ્ય વિકાસ મંત્રી જયંત ચૌધરીએ વિડીયો સંદેશમાં જણાવ્યું કે ભારતના વિકાસમાં કૌશલ્ય વિકાસ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. ભારતને વૈશ્વિક સ્તરે લઈ જવા માટે કુશળ માનવશક્તિની તાત્કાલિક જરૂર છે. કેન્દ્ર સરકાર પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વમાં વિવિધ કૌશલ્ય વિકાસ યોજનાઓને પ્રાથમિકતા આપી રહી છે. આજના વર્કશોપ દ્વારા કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારો તેમજ અન્ય સહભાગી રાજ્યોમાંથી નવીન વિચારો બહાર આવશે.
કેન્દ્રીય કૌશલ્ય વિકાસ વિભાગના સચિવ દેબાશ્રી મુખર્જીએ કેન્દ્ર સરકારની વિવિધ યોજનાઓ વિશે માહિતી આપી અને આ વર્કશોપનું મહત્વ સમજાવ્યું. આ પ્રસંગે NCVETની ડૉ. વિનીતા અગ્રવાલ અને મહારાષ્ટ્રના અધિક મુખ્ય સચિવ મનીષા વર્માએ પોતાના વિચારો રજૂ કર્યા.
પ્રથમ સત્રમાં કૌશલ્ય સંબંધિત નવીન પહેલોનું પ્રેઝન્ટેશન યોજાયું. મહારાષ્ટ્ર, ગુજરાત, ગોવા, દાદરા અને નગર હવેલીના પ્રતિનિધિઓએ તેમની સફળતા વાર્તાઓ રજૂ કરી. ડૉ. વિનીતા અગ્રવાલ અને ડૉ. નીના પહુજાએ પ્રેઝન્ટેશન આપ્યું. સભ્યો દ્વારા વિવિધ પ્રશ્નો પૂછવામાં આવ્યા અને તેમના જવાબો આપવામાં આવ્યા.
